Masowa rzeź Polaków na Wołyniu. Ginęli od siekier, wideł i noży
fot. Instytut Pamięci Narodowej
83 lata temu Ukraińcy rozpoczęli# masową rzeź Polaków na Wołyniu.
9 lutego 1943 roku oddział Ukraińskiej Powstańczej Armii dokonał rzezi ludności polskiej wsi Parośla I (woj. wołyńskie), w bestialski sposób mordując od 149 do 173 osób, w tym dzieci, kobiety i starców. Historycy uznają te krwawe wydarzenia za początek zbrodni wołyńskiej. Dowodzący napadem – Hryhorij Perehijniak – przed wojną był skazany przez polski sąd na dożywocie za zabójstwo.
Zbrodnię przeżyło zaledwie kilkunastu mieszkańców. Jeden z nich – małoletni wówczas Witold Kołodyński – wspominał, że wczesnym rankiem do jego rodzinnego domu wtargnęło kilkunastu uzbrojonych Ukraińców, którzy przedstawili się jako „ruska partyzantka”, planująca atak na mających przejeżdżać w okolicy Niemców. Nieproszeni goście rozkazali mieszkańcom żywić się przez cały dzień. Po przygotowaniu obiadu zażądali od domowników, aby położyli się na podłodze i pozwolili skrępować sobie ręce. Umotywowano to chęcią ich „ochrony” przed spodziewaną zemstą Niemców za rzekomą pomoc partyzantom. Niektórym Polakom takie tłumaczenie mogło się wydać wiarygodne, natomiast ci, którzy nie ufali „przebierańcom”, i tak nie byli w stanie stawić im oporu.
„Po dłuższym czasie do sypialni wszedł dowódca z miną bardzo zadowoloną, za nim kilku bandytów rozebranych do koszul, roześmianych. Dowódca powiedział nam: »Musicie się położyć, my was powiążemy, żeby Niemcy was nie skrzywdzili za przetrzymywanie i karmienie partyzantów«. Rozkazał położyć się twarzą do podłogi i nastąpiło bestialskie mordowanie, rąbaniem naszych głów siekierami. Oprawców było wielu, gdyż mordowano nas prawie jednocześnie. Mordercy przebywali w naszym domu w dalszym ciągu, ucztując” – relacjonował Kołodyński, który cudem uszedł z życiem.
Choć już od września 1939 r. Ukraińcy dokonywali morderstw na Polakach na Kresach, zbrodnia w Parośli była pierwszą zbrodnią o charakterze masowym. Rozpoczynała się „oczyszczuwalnoi antypols’koi akciji” – zaplanowane przez kierownictwo banderowskiej frakcji OUN ludobójstwo na Polakach na Wołyniu, Lubelszczyźnie, Polesiu i w Małopolsce Wschodniej.
Latem i jesienią 1943 r. terror OUN-UPA osiągnął olbrzymie rozmiary. Szczególnie krwawy był lipiec, a zwłaszcza niedziela 11 lipca 1943 r. Tego dnia o świcie oddziały UPA – często przy aktywnym wsparciu miejscowej ludności ukraińskiej – otoczyły i zaatakowały jednocześnie 99 polskich wsi. Doszło tam do nieludzkich rzezi ludności cywilnej i zniszczeń.
Wsie były palone, a dobytek grabiony. Badacze obliczają, iż tylko tego jednego dnia mogło zginąć ok. 8000 Polaków – głównie kobiet, dzieci i starców. Ludność polska ginęła od kul, siekier, wideł, noży i innych narzędzi, nierzadko w kościołach podczas mszy św. i nabożeństw.
Według ustaleń historyków w latach 1943–1945 z rąk ukraińskich nacjonalistów zginęło ogółem ok. 100 000 Polaków.
Instytut Pamięci Narodowej gromadzi informacje o pomordowanych w ramach Bazy Ofiar Zbrodni Wołyńskiej. Integralną częścią projektu jest interaktywna mapa zbrodni, na której oznaczono miejsca śmierci powiązane z danymi ofiar i faktami opisanymi w bazie.
Materiał: Instytut Pamięci Narodowej
Czytaj również
- Zaginął 7 lutego 1984 roku. Internowany, śledzony i zamordowany
- Dwóch spichlerzy nie udało się uratować. Pomagali strażacy z Nakła i Szubina
- Dzień Kryptologii. Złamali szyfr niemieckiej Enigmy
- Rocznica wybuchu powstania styczniowego. Największy polski zryw
- Dziś 106 rocznica. Włączenie Nakła do odrodzonego Państwa Polskiego
Dodaj komentarz
LOKALNY HIT
Ewidencja Importu Aut
2400 zł / rokPLN
Wkład do Mopa Obrotowego Ravi Tango – Mikrofibra do Czyszczenia Podłóg
114,99PLN
Kora średnia frakcja 50l
20PLN
Bezpłatne kontrolowanie sprawności amortyzatorów
KOBIZE
500PLN
Budowa magazynów
Sokownik ze Stali Nierdzewnej 8L – Naturalny Sok Bez Wysiłku
124,99PLN
Zakrętki do słoików 6tki, 82 mm złote 10 sztuk
7,50PLNZaślubiny Polski z Morzem. Dziś rocznica wydarzenia
10 lutego 1920 roku dowódca# Frontu Pomorskiego gen. Józef Haller dokonał w Pucku symbolicznych zaślubin Polski z Morzem Bałtyckim. Tym samym potwierdzono wykonanie jednego z punktów postanowień traktatu wersalskiego, przyznającego Polsce dostęp do morza w postaci 140-kilometrowego odcinka wybrzeża.
(czytaj więcej)Godziny wizyt powinny być respektowane. Przełomowy wyrok
Rzecznik Praw Pacjenta zbadał sprawę znacznych opóźnień# w wizytach pacjentów w placówce leczniczej. Bartłomiej Chmielowiec wydał następnie decyzję, że godziny przyjęć pacjentów przez lekarzy i innych pracowników medycznych nie mogą być orientacyjne. Podtrzymanie tej decyzji Rzecznika to przełomowy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
(czytaj więcej)Czym dokarmiać ptaki? Dzięcioły nie pogardzą słoniną
Dokarmianie ptaków zimą to# szlachetna postawa. Radzimy, jak prawidłowo dokarmiać ptaki tak, aby im nie zaszkodzić.
(czytaj więcej)Masowa rzeź Polaków na Wołyniu. Ginęli od siekier, wideł i noży
83 lata temu Ukraińcy rozpoczęli# masową rzeź Polaków na Wołyniu.
(czytaj więcej)
Komentarze (6) Zgłoś naruszenie zasad
Jarek Tusk, w dniu 10-02-2026 09:58:45 napisał:
odpowiedz
Kaktus, w dniu 10-02-2026 10:30:46 napisał:
odpowiedz
Otg, w dniu 10-02-2026 10:39:53 napisał:
odpowiedz
obywatelka, w dniu 10-02-2026 10:50:00 napisał:
odpowiedz
Popisowiec, w dniu 10-02-2026 11:27:07 napisał:
odpowiedz
Zdradek, w dniu 10-02-2026 11:35:40 napisał:
odpowiedz
Uwaga! Internauci piszący komentarze na portalu biorą pełną odpowiedzialność za zamieszczane treści. Redakcja zastrzega sobie jednak prawo do ingerowania lub całkowitego ich usuwania, jeżeli uzna, że nie są zgodne z tematem artykułu, zasadami współżycia społecznego, a także wówczas, gdy będą naruszać normy prawne i obyczajowe. Pamiętaj! -pisząc komentarz, anonimowy jesteś tylko do momentu, gdy nie przekraczasz ustalonych zasad.
Komentarze pisane WIELKIMI LITERAMI będą usuwane!